
MİLLİYET.COM.TR / ABD basınından Wall Street Journal’ın (WSJ) hususi haberleriine göre Avrupa, ABD’nin NATO’dan çekilmesi ya da ittifaka desteğini azaltması ihtimaline mukabil içeriklı tek “yedek plan” bağlı çalışıyor.
‘AVRUPA NATO’SU’
Bu plan, NATO’nun şimdiki yapısını koruyarak Avrupa’nın öz müdafaa sualmluluğunu artırmasını ve olası tek ABD boşluğunun doldurulmasını hedefliyor.
Avrupalı ytesirlilerin bazıları bu yaklaşımı öz aralarında “Avrupa NATO’su” olarak adlandırıyor. Amaç, şimdiki ittifaka seçenek kurdu değil, ABD olmadan da NATO’nun işlevini sürdürebilmesini sağlamak.
KAPALI KAPILAR ARDINDA GÖRÜŞMELER
Planın merkezinde NATO’nun emir yapısında Avrupalı devletlerin ilave vaat sahibi olması ve ABD’nin sağladığı ordu kapasitenin kademeli olarak Avrupa tarafından üstlenilmesi bulunuyor. Özellikle lojistik yardım, istihbarat, havada savunması ve askerî koordinasyon gibi alanlarda Avrupa’nın ilave sualmluluk alması hedefleniyor.
NATO içindeki yürütülen bu çalışmalar biçimsel toplantılardan çeşitlilik uzak kapılar ardındaki görüşmeler ve gayriresmi temaslarla ilerliyor. Ytesirliler, planın NATO’yu zayıflatmak için değil, olası tek ABD çekilmesine mukabil ittifakı dik tuttu için hazırlandığını vurguluyor.

‘TRUMP’IN SÖYLEMLERİ SÜRECİ HIZLANDIRDI’
WSJ’nin aktardığına göre sürecin hızlanmasında en ehemmiyetli etkenlerden arasında biri ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO’ya yönelik zor söylemleri ve ABD’nin Avrupa güvenliğine bağlılığına dair çoğalan sual işaretleri oldu. Trump’ın NATO’dan çekilme ihtimalini zamanlar zaman dile getirmesi, Avrupa’da vahim tek güvenen sualnu yarattı.
‘ORTAK HAREKET PLANI’
Şansölye Friedrich Merz yönetimindeki Almanya’nın tutum değişikliği ise süreci hızlandırdı. Almanya, uzunluğu yıllardır ABD’yi Avrupa güvenliğinin esas garantörü olarak görürken artık Avrupa’nın daha özerk hareket etmesi lüzumtiği fikrine daha yakındaki duruyor.
Bu değişimi sonrası Birleşik Krallık, Fransa, Polonya, İskandinav devletleri ve Kanada’nın da karışmış olduğu daha genişliği tek koordinasyon oluştu. Bu devletler NATO içindeki Avrupa’nın ilave ağırlığı üstlenmesini sağlayacak tek “ortak hareket planı” bağlı çalışıyor.
‘YENİ BİR YAPIYA DOĞRU EVRİLİYOR’
Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, bu sürecin gerçekten anilik tek kopuş değil, zaten devam eden tek ağırlığı aktarımı olduğunu söylüyor. Stubb’a göre Avrupa, asayiş sualmluluğunu gittikçe ilave üstlenmek güçunda.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise NATO’nun zaten daha Avrupalı tek yapıya doğrusu evrildiğini, bunun ittifakı zayıflatmadığını aksinden yeniden dmaniediğini ifadeleri ediyor.
Haberde en eleştirel başlıklardan arasında biri ise Avrupa’nın ordu yetenek açığı. Yıllardır alçak müdafaa harcamaları dolayı Avrupa’nın bilhassa istihbarat, peyk sistemleri, havada nakliyesi ve uzunluğu menzilli müdafaa gibi alanlarda ABD’ye bağlı olduğu belirtiliyor.

‘SAVUNMAYI KUVVETLENDİRME ADIMI’
En duyarlı başlıkları ise atomik caydırıcılık. ABD’nin sağladığı atomik himaye olmadan Avrupa’nın benzer asayiş seviyesini kısa vadede sağlamasının olası olmadığı vurgulanırken, Fransa ve Birleşik Krallık’ın bu boşluğu kısmen doldurabilecek tekbaşına kuvvetler olduğu ifadeleri ediliyor.
WSJ ayrıca Almanya ile Birleşik Krallık’ın oğullar dehemmiyetde uzunluğu menzilli duyarlı roket ve yepyeni kuşak silahlı geliştirme tasarılerinde işleri birliği yaptığını ve bunun Avrupa savunmasını kuvvetlendirme adımlarının tek parçası olduğunu aktarıyor.
‘EN BÜYÜK ENGEL’
Haberde NATO’nun en üstleri ordu komutanlık vazifelerinin gelenekselliği olarak Amerikalılar tarafından yürütüldüğü ve ABD’nin bu rolü bırakmaya niyetli olmadığı da belirtiliyor. Bu durum, Avrupa’nın önderlik kapasitesini artırma hedefinin önündeki en muazzam yapısal manilerden arasında biri olarak görülüyor.
‘SESSİZ AMA DERİN DÖNÜŞÜM’
Tüm bu tabloya karşın Avrupa’nın hala olan vahim yetenek eksikleri olduğu ve ABD olmadan benzer müdafaa gücüne kısa vadede ulaşmanın güçleri olduğu vurgulanıyor.
WSJ’ye göre bu aşama NATO’nun dağılması manaına gelmiyor bununla birlikte ittifakın yerleşik ama yoğun tek “Avrupa merkezli dönüşüm” dehemmiyetine girdiği kıymetlendiriliyor.









.jpg?format=webp&width=1200&height=630)















.png?format=webp&width=1200&height=630)
English (US) ·